My Freezer…Since Dec 2006

ที่พักของบทความอายุสั้นและสิ่งที่ไม่ได้เกิดขึ้นในทุกวันของชีวิต

Greenwash

2 ความเห็น

แปลเป็นไทยว่า “ฟอกเขียว” เป็นคำที่ใช้อธิบายพฤติกรรมขององค์กรธุรกิจ
ที่พยายามจะบิดเบือนความเข้าใจของผู้บริโภคว่า
ดำเนินกิจการโดยคำนึงถึงสิ่งแวดล้อมเป็นสำคัญ
หรือไม่ก็กล่าวอ้างว่าสินค้าและบริการของตนเเป็นมิตรต่อโลก
โดยทุ่มเทงบประมาณและเวลาให้กับการนำเสนอความ “เขียว”
ผ่านทางสื่อโฆษณาและกลยุทธ์ทางการตลาด
มากกว่าจะลงมือปฏิบัติให้ทุกสิ่งอย่างส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมน้อยที่สุดจริงๆ

ลักษณะการฟอกเขียวที่องค์กรธุรกิจนิยมใช้ ได้แก่
การเปลี่ยนชื่อสินค้าเพื่อล้างภาพลบและให้ความรู้สึกที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากขึ้น
การเลือกเน้นดัชนีด้านสิ่งแวดล้อมตัวใดตัวหนึ่งโดยหลีกเลี่ยงที่จะเอ่ยถึงดัชนีอื่นๆ ที่มีความสำคัญมากกว่าหรือใกล้เคียงกัน
การป่าวประกาศสรรพคุณสีเขียวโดยไม่มีข้อพิสูจน์ที่ชัดเจนหรือขาดการรับรองจากหน่วยงานที่น่าเชื่อถือ
การลดผลกระทบทางสิ่งแวดล้อมตามข้อบังคับทางกฎหมายแต่กล่าวอ้างให้ผู้บริโภครู้สึกว่าเป็นการลงมือโดยสมัครใจ
และการใช้เทคนิคต่างๆ สร้างสื่อโฆษณาเพื่อสะท้อนภาพลักษณ์ที่เขียวขึ้นกว่าความเป็นจริง

การที่องค์กรธุรกิจหันมาสนใจสิ่งแวดล้อมถือเป็นเรื่องน่าสนับสนุน
แต่หากส่วนใหญ่หรือเกือบทั้งหมดของสิ่งที่เกิดขึ้นเป็น “เขียวจอมปลอม”
มันจะกระตุ้นให้ผู้บริโภคแห่ซื้อสินค้าและบริการที่ต่างก็คิดว่าดีต่อสิ่งแวดล้อม
…ทั้งที่ความจริง มันตรงกันข้าม

จึงเป็นหน้าที่ของสื่อมวลชนและผู้บริโภคที่ต้องรู้ให้เท่าทัน
เพราะยิ่งจับโกหกสีเขียวได้มากเท่าไหร่ ยิ่งเปิดโปงความเจ้าเล่ห์ขององค์กรธุรกิจได้มากเท่านั้น
ทั้งยังช่วยให้ “เขียวตัวจริง” ยืนหยัดได้นานขึ้นตามไปด้วย

ประเทศที่พัฒนาแล้วตื่นตัวในเรื่องนี้ถึงขนาดเปิดเว็บไซต์
จัดอันดับดีกรีการฟอกเขียวของแต่ละองค์กรธุรกิจ
หรืออย่างประเทศนอร์เวย์ก้าวไปถึงขั้นออกกฎ
ห้ามธุรกิจยานยนต์โฆษณาว่ารถรุ่นใดๆ “เขียว” “สะอาด” หรือ “เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม” เลยทีเดียว
ด้วยเหตุผลที่น่าชื่นใจ…ไม่มีรถคันใดส่งผลบวกต่อสิ่งแวดล้อม
มีแต่สร้างความเสียหายน้อยกว่าหรือมากกว่ารถรุ่นอื่นเท่านั้นเอง

สำหรับประเทศไทยที่กลไกคุ้มครองผู้บริโภคยังไม่ค่อยทำงาน
จะเริ่มนับหนึ่งวันนี้หรือรอต่อไป…ขึ้นอยู่ที่คุณ

ตีพิมพ์ครั้งแรกใน “คำเปลี่ยนโลก”
นิตยสารสารคดี ฉบับที่ 298 เดือนธันวาคม 2552

2 thoughts on “Greenwash

  1. รู้สึกตลอดเลยค่ะว่า ‘ธุจกิจ’ กับ ‘เขียว’ เป็นอะไรที่เดินไปพร้อมกันยากจริง ๆ

    • ยากจริง แต่ก็เป็นไปได้จริง
      เพียงแต่เจ้าของธุรกิจมักขี้เกียจพยายามเขียว
      เพราะมันเปลืองต้นทุน…เงินมันจับต้องได้มากกว่าการรักษาสิ่งแวดล้อมหนะ

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s